Depreme Bağlı Travmatik Yasa Yönelik Grup Tedavi Planının Geliştirilmesi ve Etkililiğinin İncelenmesi(TUBITAK)
Proje Durumu: Sözleşme Aşaması (onay bekleniyor)
PROJEHAKKINDA
TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu) tarafından desteklenen ve hâlen sözleşme aşamasında bulunan bu proje, 6 Şubat 2023 depremlerinden etkilenen bireylerde travmatik yasla başa çıkmaya yönelik yenilikçi ve kanıta dayalı bir grup müdahale planı geliştirmeyi amaçlamaktadır.
Program, hem akademik titizliği hem de uygulamadaki etkinliği güvence altına almak amacıyla Hasan Kalyoncu Üniversitesi iş birliğinde tasarlanmaktadır.
YÖNELİM
Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) ilkelerine dayalı yeni bir grup terapi programı tasarlanacaktır.
Bu ACT temelli müdahalenin etkinliği, daha önceki çalışmalarda etkililiği gösterilmiş olan EMDR grup protokolü ile karşılaştırmalı olarak değerlendirilecektir.
ÖNEM
Bu proje, özellikle yas süreçlerine odaklanarak afet sonrası ruh sağlığı hizmetlerindeki kritik bir boşluğu doldurmayı amaçlamaktadır. Ayrıca, grup terapisinin avantajlarından yararlanarak, psikolojik desteğe ihtiyaç duyan daha geniş bir kitleye ulaşmayı hedeflemektedir.
YENİBİRMODEL
Proje sonunda, travmatik yasa özel olarak uyarlanmış ACT temelli bir grup terapi planı ilk kez tasarlanmış ve uygulanmış olacaktır. Bu gelişme, literatürde henüz bulunmayan yapılandırılmış grup temelli bir ACT modeli ortaya koyması bakımından, afet sonrası psikolojik müdahaleler alanına özgün bir katkı sağlayacaktır.
KARŞILAŞTIRMALIDEĞERLENDİRME
Toplanacak veriler aracılığıyla, proje Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) ile EMDR grup müdahalelerinin doğrudan karşılaştırmalı değerlendirilmesine imkân tanıyacaktır. Bu sayede yalnızca her iki yaklaşımın göreli güçlü ve zayıf yönleri ortaya konmakla kalmayacak, aynı zamanda uygulayıcılara ve araştırmacılara gelecekteki geniş ölçekli afet müdahaleleri ve klinik uygulamalara yön verebilecek ampirik kanıtlar sunulacaktır.
ALANAKATKISI
Terapi modelinin uzmanlara aktarılması ve eğitim ile süpervizyon süreçlerine entegre edilmesi sayesinde, proje ruh sağlığı alanında kapasite geliştirilmesine katkıda bulunacaktır. Böylece, daha geniş ölçekte toplumsal dayanıklılık, iyileşme ve kolektif iyileşme süreçleri desteklenecek; yas odaklı müdahalelerin sınırlı kaldığı uluslararası afet müdahale uygulamalarındaki önemli bir boşluk doldurulacaktır.
YAYGINETKİ
Sonuç olarak proje, hem ulusal hem de uluslararası düzeyde yenilik ve yaygınlaştırmayı destekleyecektir. Uyarlanabilir bir grup terapi modeli sunarak, kurumları ve uygulayıcıları kanıta dayalı yas müdahalelerini afet sonrası hizmetlere entegre etmeye teşvik edecek; böylece depremler ve benzeri geniş çaplı travmatik olaylardan etkilenen topluluklarda uzun vadeli psikolojik sıkıntıların azaltılmasına katkı sağlayacaktır.